W dniu 14 listopada br. w Gdańsku zorganizowane zostało spotkanie informacyjne dotyczące systemu DT Bird- narzędzia służącego do monitoringu i redukcji śmiertelności ptaków na farmach wiatrowych. Podstawowe zasady działania i doświadczenia z dotychczasowego użytkowania systemu, zaprezentowane zostały przez jednego z twórców. W spotkaniu licznie uczestniczyli przyrodnicy zajmujący się monitoringiem ptaków i zagadnieniem oddziaływania farm wiatrowych na awifaunę oraz garstka inwestorów zainteresowanych nowymi rozwiązaniami mającymi wspomagać prace monitoringowe oraz minimalizowanie ryzyka kolizji.

Założeniem twórców proponowanego systemu (hiszpańskiej firmy działającej w sektorze energetyki odnawialnej) było stworzenie narzędzia, którego zastosowanie skupiałoby się na:

  • monitoringu ptaków- prowadzonym dla planowanych i funkcjonujących farm wiatrowych,
  • redukcji śmiertelności ptaków, poprzez emitowanie sygnału ostrzegawczego i odstraszającego ptaki w sytuacji zagrożenia kolizją oraz możliwości zatrzymania turbiny wiatrowej w sytuacji zagrożenia kolizją,
  • kontroli kolizji ptaków,
  • pracach badawczych dotyczących wpływu farm wiatrowych na ptaki.

Z zaprezentowanych filmów wideo, wschodzących w skład systemu DT Bird zainstalowanego na licznych farmach wiatrowych w Hiszpanii (w tym kraju rząd narzuca obowiązek instalowania systemu dla wszystkich nowopowstających inwestycji wiatrowych), Włoszech, Grecji i Norwegii wynika, że moduł odpowiadający za odstraszanie ptaków, które pojawią się w bezpośrednim sąsiedztwie pracującej turbiny, w strefie zagrożenia kolizją to trafione i skuteczne rozwiązanie. Dotyczy to jednak tylko ptaków o dużych rozmiarach ciała, szczególnie drapieżnych, z myślą, o których projektowany był system. Na przedstawionych filmach widać wyraźnie, że po wyemitowaniu sygnału odstraszającego, ptaki zmieniały kierunek lotu i oddalały się od jego źródła, znajdującego się na maszcie turbiny wiatrowej. W przypadku braku reakcji ze strony ptaka na odstraszający sygnał dźwiękowy, system zakłada możliwość automatycznego wyłączenia turbiny wiatrowej, w celu wyeliminowania możliwości wystąpienia kolizji. Istnieje również możliwość wyłączenia turbiny dopiero w momencie zaakceptowania decyzji o jej unieruchomieniu przez człowieka (właściciela danej farmy, zarządzających obiektem).

W opisywanym ujęciu, system faktycznie jest narzędziem pozwalającym na kontrolę liczby kolizji ptaków. Z pewnością może się sprawdzić w przypadku pojedynczych turbin. W przypadku farm złożonych z kilku lub kilkunastu turbin wiatrowych, instalacja systemu na jednej lub na kilku turbinach z oczywistych względów nie będzie zapewniała efektu odstraszającego i redukcji liczby kolizji dla każdej turbiny. Co gorsza, w przypadku przemieszczających się stad lub grup ptaków, może się okazać, że ptaki „odstraszone” od jednej turbiny zostaną skierowane na inne, niezaopatrzone w system DT Bird.

Proponowane rozwiązanie w pewnym stopniu wspomaga prowadzenie monitoringu na terenie funkcjonującej farmy wiatrowej, poprzez rejestrowanie ptaków wykorzystujących przestrzeń powietrzną. Zebrany w trakcie pracy systemu materiał filmowy z kamer zamontowanych na turbinie wiatrowej, to dane, które mogą być użyteczne do analizy wykorzystania przestrzeni powietrznej (w trakcie monitoringu prowadzonego przez doświadczonego obserwatora dane te są zbierane w ramach tak zwanych obserwacji punktowych). Materiał filmowy nie dostarcza jednak kompletnych danych, jakie są niezbędne do zebrania i przeanalizowania tego zagadnienia. System nie dokonuje pomiaru wysokości, na jakiej przemieszczają się ptaki, kierunku ich lotu. Rozpoznanie gatunków, określenie liczby przemieszczających się osobników wymaga, więc zaangażowania osoby, która będzie dokonywała oznaczania gatunków na podstawie nagrań wideo, co wymaga znacznego nakładu czasu. W trakcie obserwacji wizualnych obserwator wykorzystuje lornetkę, lunetę o znacznym powiększeniu, które w większości przypadków pozwalają na zidentyfikowanie obserwowanych ptaków.

Zaprezentowany system jak na razie tylko w pewnym stopniu umożliwia zbieranie danych dotyczących wykorzystania przestrzeni powietrznej przez ptaki. Z oczywistych względów nie umożliwia zbierania danych w ramach innych badań wymaganych do przeprowadzenia w trakcie monitoringu przedinwestycyjnego i poinwestycyjnego (badania ilościowe dotyczące składu gatunkowego ptaków wykorzystujących teren przewidziany pod planowaną lub funkcjonującą farmę wiatrową, cenzus lęgowych gatunków kluczowych, badania rozpowszechnienia ptaków w standardzie MPPL).

System nie działa w nocy i nie jest jasne jak efektywnie działa przy złych warunkach pogodowych (duże zamglenie, obfite opady deszczu).

Zapraszamy do dyskusji na profilu Ambiens na facebooku

Categories: